نقد و بررسی رمان «دل تاریکی» اثر جوزف کنراد

نقد و بررسی رمان «دل تاریکی» اثر جوزف کنراد

کلیات

نام اثر و نویسنده: «دل تاریکی» اثر جوزف کنراد (بریتانیا)

عنوان اصلی: Heart of Darkness

زبان اصلی: انگلیسی

صفحات: 190

سال انتشار اولیه: 1902

معرفی رمان «دل تاریکی»

سال 1890 بود که جوزف کنراد، نویسندۀ شهیر انگلیسی‌لهستانی و از افسران کشتی روآ دبلژ، از مسیر رودخانۀ کنگو به ایالت آزاد کنگو رفت، کشوری که درواقع ملک شخصی شاه لئوپولد بلژیک بود. هشت سال بعد، جزئیات قتل‌عام‌های لئوپولد در این کشور برملا شد و تجربیات کنراد در آنجا به او الهام بخشید تا رمان «دل تاریکی» را بنویسد. این رمان یکی از تأثیرگذارترین آثار انتقادی نسبت به امپریالیسم است و پس از گذشت بیش از یک قرن همچنان بسیار خواندنی و جذاب است.

داستان «دل تاریکی»

داستان این رمان دربارۀ فردی به نام مارلو که به نیابت از کارفرمای خود از مسیر رودخانه‌ای بی‌نام در آفریقا به دل جنگل می‌رود تا تاجر گم‌شدۀ عاج، آقای کورتز، را برگرداند. مارلو پیش از رسیدن به کورتز، چیزهای زیادی از او می‌شنود: «او اعجوبه است … نمایندۀ همدلی و علم و ترقی». اما هرچه مارلو به کورتز نزدیک‌تر می‌شود، نشانه‌های بیشتری به چشمش می‌خورد که کورتز فاسد شده و به ورطۀ توحش نزول کرده است.

وقتی سرانجام مارلو به اردوگاه کورتز می‌رسد، با چنان وضع اسفباری روبه‌رود می‌شود که هرگز در مخیله‌اش نمی‌گنجید. کورتز را که در حال مرگ است (به همراه حجم عظیمی از عاج) سوار بر کشتی می‌کنند، اما او در مسیر برگشت زنده نمی‌ماند. آخرین کلمات کورتز که خون را در رگ‌های مارلو منجمد می‌کند این است: «وحشت! وحشت!»

جوزف کنراد، خالق رمان دل تاریکی

برداشت‌ها و مضامین

بعضی منتقدان بر این باورند که این رمان تمثیلی استادانه از ماهیت بشر است. فرانسیس فورد کوپولا نیز در اقتباس سینمایی خود (اینک آخرالزمان، 1979) چنین دیدگاهی را به تصویر می‌کشد. اما از طرفی، آدام هوش‌چایلد مورخ خاطرنشان می‌کند که داستان صرفاً دربارۀ غارت کنگو به دست شاه لئوپولد است و کنراد آن را بر مبنای رخدادهای واقعی که دیده استوار کرده است.

اما به‌هرحال هر دیدگاهی که نسبت به این رمان داشته باشیم، یک چیز را نمی‌توان انکار کرد. اینکه «دل تاریکی» جوزف کنراد سند تاریخی بی‌نهایت ارزشمندی است که علاوه بر داستان فوق‌العاده جذاب، چشمه‌ای از پیامدهای مخوف فعالیت قدرت‌های امپریالیستی را به تصویر می‌کشد.

این کتاب را امروزه مشهورترین اثر جوزف کنراد و از برترین آثار ادبی قرن بیستم به شمار می‌آورند. در فهرست 100 رمان برتر قرن بیستم که توسط «مدرن لایبرری» منتشر شده، «دل تاریکی» ردۀ 67 را به خود اختصاص داده است.

 

ترجمۀ فارسی

این رمان را آقای صالح حسینی به فارسی ترجمه کرده و با همکاری نشر نیلوفر به انتشار رسانده است.

جلد فارسی دل تاریکی

نظراتتان را دربارۀ این رمان یا اقتباس‌های سینمایی آن با ما در میان بگذارید.

توضیحات بیشتر دربارۀ جوزف کنراد را در این مطلب بخوانید.

Leave A Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *